İSVİÇRE– Yeni bir halk girişimi, şehir içindeki otobüs, tramvay ve diğer toplu taşıma araçlarının ücretsiz olmasını istiyor. Girişim ayrıca şehirlerarası ulaşım için yıllık en fazla 1.095 franklık indirimli GA aboneliği öneriyor.
İsviçre’de toplu taşımanın daha ucuz ve daha yaygın hale getirilmesini isteyen yeni bir federal halk girişimi için imza toplanmaya başlandı.
Girişimin arkasındaki Batı İsviçre merkezli “Agissons!” hareketi, şehir içindeki toplu taşımanın ücretsiz olmasını ve toplu taşıma ağının genişletilmesini talep ediyor.
Öneriye göre otobüs, tramvay ve benzeri şehir içi ulaşım hizmetlerinden ücret alınmaması hedefleniyor. 26 yaşından küçükler, öğrenciler, meslek eğitimi alanlar, emekliler ve bazı sosyal desteklerden yararlanan kişiler için ise ücretsiz ulaşımın tüm toplu taşıma sistemine yayılması öngörülüyor.
GA aboneliği 3 frankı geçmeyecek
Girişim, şehirlerarası tren yolculukları için de daha ucuz bir seçenek öneriyor. Buna göre yıllık fiyatı en fazla 1.095 frank olan indirimli bir GA aboneliği oluşturulması isteniyor. Bu rakam günlük yaklaşık 3 franka denk geliyor.
Girişimciler ayrıca tren, otobüs, tramvay ve gemileri kapsayan toplu taşıma ağının geliştirilmesini ve seferlerin artırılmasını istiyor. Amaç, özellikle kırsal bölgelerde otomobile alternatif ulaşım seçeneklerini güçlendirmek.
Yılda en az 8 milyar franklık kaynak
Planın uygulanabilmesi için büyük bir finansman gerekiyor. Girişimciler, toplu taşıma için yıllık en az 8 milyar franklık bir fon oluşturulmasını öngörüyor. Bu kaynağın bir bölümünün büyük şirketlerden alınacak bir ulaşım katkı payı ve pahalı, yüksek emisyonlu araçlardan alınacak daha yüksek ücretlerle karşılanması planlanıyor.
Girişimciler, sistemin halk için yeni vergi artışlarına yol açmadan finanse edilebileceğini savunuyor.
İsviçre Anayasası’nda mevcut düzenleme, yolcuların bilet ve abonelikler aracılığıyla toplu taşıma maliyetlerinin makul bir bölümünü karşılamasını öngörüyor. Bu nedenle girişim, anayasanın ilgili maddelerinde değişiklik yapılmasını da talep ediyor.
Şimdi sıra imzalarda
Girişimin federal düzeyde oylanabilmesi için 100 bin geçerli imza toplanması gerekiyor. Resmî kayıtlara göre imza toplama süreci 23 Haziran 2026’da başladı ve 23 Aralık 2027’ye kadar devam edecek.
Girişim şu anda yalnızca imza toplama aşamasında. Yeterli sayıda geçerli imza toplanması halinde süreç Federal Konsey ve Parlamento’nun değerlendirmesinin ardından halk oylamasına kadar ilerleyebilecek.
