BERN– İsviçre’de hükümetin genç kadınlar için zorunlu bir ordu ve sivil koruma bilgilendirme günü önerisi tartışma yarattı. Sosyalist Parti, ayrımcılığı önleyecek önlemler alınmadan uygulamaya geçilmemesi gerektiğini savunurken, bazı kesimler ek maliyetlerden endişe ediyor.
Hükümetin genç İsviçreli kadınlar için zorunlu bir ordu ve sivil koruma bilgilendirme günü getirme fikri tam destek bulmadı. Federal Konsey, bu uygulamanın kadınların orduda ve sivil korumada yer alma olasılıklarını artırmayı ve cinsiyet eşitliğini teşvik etmeyi amaçladığını açıklamıştı. Şu anda bu bilgilendirme günü sadece erkekler için zorunlu, kadınlar ise gönüllü olarak katılabiliyor.
Federal Konsey’in planı, kadınların da etkinliğe katılmasını sağlayarak ordunun sunduğu imkanları daha iyi tanımalarını ve toplumsal cinsiyet eşitliğini desteklemeyi hedefliyor. Gün boyunca, askerlik ve sivil koruma hizmeti yükümlülükleri, kariyer fırsatları, hak ve sorumluluklar hakkında bilgilendirme yapılacak. Ayrıca, işe alım süreci ve farklı görevler hakkında ayrıntılar paylaşılacak.
Güvenlik endişeleri ve ayrımcılık uyarısı
Sosyalist Parti (PS), zorunluluğa karşı çıkarak özellikle kadınların maruz kalabileceği ayrımcılık ve cinsel taciz risklerine dikkat çekiyor. Partinin aktardığına göre 2024 yılında yapılan bir araştırmada, ordudaki kadınların neredeyse %50’si ayrımcılık, yaklaşık %40’ı ise cinsel şiddet vakalarına maruz kaldıklarını bildirmiş. PS, “Ayrımcılık ve şiddet etkili şekilde önlenene kadar kadınları anayasal bir zorunluluk çerçevesinde askerlik etkinliğine katılmaya zorlamak sorumsuzluktur” diyerek ordudan öncelikle bu sorunlara çözüm getirecek bir koruma planı sunmasını talep ediyor.
Olumlu görüşler ve eleştiriler
Savunma Bakanı Martin Pfister’in partisi Die Mitte, projenin cinsiyet eşitliği açısından olumlu etkiler sağlayabileceğini, genç kadınların gelecekte liderlik eğitimi ve kariyer fırsatları hakkında bilgilendirilmesinin faydalı olacağını vurguluyor. Parti, bu günün “öncelikli olarak bilgilendirme ve farkındalık artırma amacı taşıdığını” belirtiyor.
Ancak Liberallik Yeşiller (GLP), öneriyi “çekingen ve yetersiz” buluyor. Partiye göre uygulama mevcut personel temini sorunlarını çözmeyecek ve ordudaki kadın oranını kayda değer biçimde artırmayacak. GLP, daha esnek ve çekici hizmet modelleri talep ediyor; bu modeller eğitim, iş ve aile hayatıyla daha uyumlu olmalı ve afet yardım, sağlık, lojistik ve kritik altyapı koruması gibi alanlarda görev imkanı sunmalı.
Maliyet ve uygulama takvimi
Askeri, sivil koruma ve itfaiye işlerinden sorumlu Hükümet Konferansı (CG MPP), hedefleri paylaşsa da ek maliyetler konusunda kaygılı. Ek maliyetlerin yıllık 3,3 milyon frankı bulabileceği tahmin ediliyor ve kantonların bu maliyeti telafi edecek şekilde desteklenmesi gerektiği vurgulanıyor.
Pfister, Parlamento’nun konuyu 2027’de, halk ve kantonların ise 2028’de görüşebileceğini, ilgili yasaların ve Anayasa’nın uyarlanmasının ardından zorunlu bilgilendirme gününün 2030’dan itibaren uygulanabileceğini belirtiyor. 2024 itibarıyla orduda görev yapan kadın sayısı yaklaşık 2.500 kişi ve toplam kadronun %2,3’üne karşılık geliyor. Önceki savunma bakanı Viola Amherd 2030’a kadar bu oranı %10’a çıkarmayı hedeflemişti; Pfister ise henüz bir rakam vermedi.
