İSVİÇRE– Uygun fiyatları ve elektrikli araçlardaki teknolojik ilerlemeleriyle Çinli otomobil üreticileri İsviçre pazarında hızla güç kazanıyor. BYD, yılın ilk 10 ayında 5.400’den fazla araç satarak Kia ve Ford’u geride bıraktı. Ancak bazı markaların piyasadan çekilme ihtimali, yedek parça ve servis hizmetleri konusunda soru işaretleri yaratıyor.
Çinli otomobil üreticileri İsviçre’de giderek daha fazla alıcıya ulaşıyor. Rekabetçi fiyatlar, elektrikli araçlardaki gelişmeler ve araçların tasarım ve donanım kalitesindeki ilerleme, Çin markalarının yükselişini hızlandırıyor.
Otomobil ithalatçıları birliği Auto Schweiz’in verilerine göre, Çinli markaların İsviçre ve Lihtenştayn’daki toplam pazar payı yaklaşık yüzde 7’ye ulaştı. Birliğin yöneticisi Thomas Rücker, büyümenin son derece hızlı gerçekleştiğini belirtiyor. Özellikle 2025’ten itibaren İsviçre yollarında Çinli markaların sayısı belirgin biçimde arttı.
BYD, Kia ve Ford’u geride bıraktı
Çinli üretici BYD’nin satışlarındaki artış dikkat çekiyor. İsviçre ve Lihtenştayn’da yılın ilk 10 ayında BYD markalı 5.400’den fazla araç trafiğe kaydedildi. Geçen yılın aynı döneminde bu sayı yalnızca 658’di.
Böylece BYD, yeni araç kayıtlarında Kia ve Ford gibi köklü üreticileri geride bıraktı. Aynı dönemde Kia 5.137, Ford ise 3.881 yeni araç kaydı gerçekleştirdi.
Diğer Çinli markalar da satışlarını önemli ölçüde artırdı:
- Leapmotor: Yeni araç kayıtları 608’den 1.984’e yükseldi.
- Zeekr: Yeni araç kayıtları 44’ten 1.157’ye çıktı.
BYD’nin satışları yaklaşık sekiz katına ulaşırken, Leapmotor ve Zeekr de İsviçre pazarında hızlı büyüme kaydetti.
Elektrikli otomobiller 17 bin frankın altında
Çinli üreticilerin en önemli rekabet avantajlarından biri fiyat. Leapmotor ve JAC, 17 bin frankın altında fiyatlarla küçük elektrikli otomobiller sunuyor. JAC’ın bu fiyat aralığındaki modeli ise boyutları bakımından daha büyük bir araç olarak öne çıkıyor.
Zeekr gibi markalar ise daha pahalı modellerle üst gelir grubundaki müşterilere yöneliyor.
JAC, İsviçre pazarında yedi yıldır faaliyet gösteriyor. JAC İsviçre Üst Yöneticisi Nico Martinez, markanın ilk dönemlerinde müşterilerin Çin otomobillerine karşı temkinli yaklaştığını söylüyor. Ancak üreticilerin tasarım, işçilik ve konfor alanlarında önemli ilerleme kaydettiğini belirtiyor.
Martinez’e göre günümüzde JAC araçları yüksek bir kalite seviyesine ulaştı ve test sürüşlerinde müşterilerden büyük ölçüde olumlu geri bildirim alıyor. Markanın İsviçre’de 35’ten fazla bayisi bulunuyor. Şirket yalnızca elektrikli otomobiller değil, şarj edilebilir hibrit ve içten yanmalı motorlu araçlar da sunuyor.
Martinez, Çinli üreticilerin İsviçre pazarındaki paylarını daha da artıracağını düşünüyor. Avrupa’daki üreticilerin elektrikli otomobil alanında uzun süre yeterince hızlı hareket etmediğini savunan Martinez, Çinli şirketlerin bu alanda öne geçtiğini belirtiyor. Uzun vadede Çinli markaların İsviçre pazarında yüzde 20 paya ulaşmasını mümkün görüyor.
Büyük otomobil ithalatçıları da Çinli markalara yöneliyor
Çinli üreticilerin yükselişi, İsviçre’nin büyük otomobil ithalatçılarını da harekete geçirdi.
İsviçre’nin büyük otomobil ticaret gruplarından Emil Frey, 2024 yılının sonunda Leapmotor’u markaları arasına kattı. Geçen yıl ise Zeekr ve Geely’nin yanı sıra ticari araç markası Farizon da şirketin portföyüne eklendi.
Emil Frey sözcüsü Peter Hug, Çinli markaların giderek daha önemli hâle geldiğini ve şimdiye kadarki deneyimlerinin olumlu olduğunu belirtiyor. Hug’a göre bu üreticiler artık birçok alanda yerleşik otomobil markalarıyla rekabet edebilecek durumda.
Daha ucuz elektrikli otomobiller pazarı genişletiyor
İsviçre Ulaşım Kulübü (VCS), Çinli üreticilerin artan rekabetini olumlu karşılıyor. Kurumun proje sorumlusu Gregory Germann, bazı küçük Çinli elektrikli otomobillerin 30 bin frankın altında satıldığını ve bunun elektrikli araçları daha geniş bir müşteri kitlesi için erişilebilir hâle getirdiğini belirtiyor.
Artan rekabetin Avrupalı üreticileri de daha uygun fiyatlı modeller geliştirmeye yöneltmesi bekleniyor. Germann’a göre Avrupa’daki üreticiler başlangıçta daha büyük elektrikli otomobillere odaklandı. Ancak artık piyasaya daha küçük ve daha ucuz modeller de sunuluyor.
Çinli markaların başarısı yalnızca tamamen elektrikli araçlarla sınırlı değil. Auto Schweiz’e göre hibrit ve şarj edilebilir hibrit modeller de satışlarda önemli rol oynuyor.
Çinli otomobiller çevre açısından daha mı iyi?
VCS’ye göre Çin’de üretilen elektrikli otomobiller, çevresel etkileri bakımından Avrupa markalarının modellerinden temelden daha iyi veya daha kötü değil.
Burada belirleyici olan unsurlar aracın enerji tüketimi, boyutu ve kullanılan elektriğin hangi kaynaklardan üretildiği. Ayrıca Avrupa markalarının bazı modelleri de Çin’de üretiliyor veya Çin menşeli bataryalar kullanıyor.
Dolayısıyla bir otomobilin çevresel etkisini değerlendirirken yalnızca markanın hangi ülkeye ait olduğuna bakmak yeterli değil. Aracın teknik özellikleri ve enerji tüketimi de önem taşıyor.
Markaların hepsi İsviçre pazarında kalamayabilir
Çinli otomobil üreticilerinin hızlı yükselişi bazı riskleri de beraberinde getiriyor. Çin’de çok sayıda üretici aynı pazar için rekabet ediyor ve bunların hepsinin uzun vadede ayakta kalması beklenmiyor.
Bu durum, Çinli otomobil satın alan İsviçreli tüketiciler açısından önemli bir soru doğuruyor: Birkaç yıl sonra aracın servisi, bakımı ve yedek parçaları hâlâ kolayca bulunabilecek mi?
Auto Schweiz yöneticisi Thomas Rücker, yaygın bir bayi ve servis ağı kurmanın büyük önem taşıdığını vurguluyor. Güvenilir araçlar üretmek tek başına yeterli değil; müşterilerin satış sonrasında da yetkin servis hizmetlerine ve yedek parçalara erişebilmesi gerekiyor.
Çinli markaların piyasadan çekilme ihtimali yalnızca teorik bir risk değil. Aiways markası artık İsviçre’de resmî olarak satışa sunulmuyor. Bu örnek, bazı üreticilerin pazardan ayrılabileceğini gösteriyor.
Bu nedenle hem JAC hem de Emil Frey, güvenilir bayi ağı ve uzun vadeli yedek parça tedarikinin önemine dikkat çekiyor.
