İklim değişikliğiyle mücadelede insanları harekete geçirmek için yalnızca bilimsel veriler sunmak yeterli olmayabilir. Cenevre Üniversitesi’nin (UNIGE) yaptığı yeni bir araştırmaya göre, duygulara hitap eden hikâyeler ve görseller, iklim konusunda insanları harekete geçirme açısından yalnızca gerçekler ve bilimsel bilgilerden daha etkili olabiliyor.
Araştırma ekibi, iklim değişikliğiyle ilgili iletişim yöntemlerinin etkisini incelemek amacıyla daha önce yapılmış 71 farklı çalışmayı analiz etti. Bu çalışmalar toplam 216 bin kişinin verilerini kapsıyordu. Araştırmacılar, iklim değişikliği konusunda kullanılan 15 farklı iletişim stratejisinin insanların davranışları, niyetleri ve iklim politikalarına verdikleri destek üzerindeki etkisini karşılaştırdı.
Analiz sonucunda incelenen stratejilerin neredeyse tamamının insanların iklim konusunda harekete geçme niyetleri, davranışları ve iklim politikalarına verdikleri destek üzerinde olumlu bir etkisi olduğu görüldü.
Bunlar arasında bilimsel gerçeklerin ve verilerin aktarılması, duyguların harekete geçirilmesi, iklim değişikliğinin ekonomik sonuçlarının vurgulanması ve insan sağlığı üzerindeki etkilerinin anlatılması gibi farklı yöntemler yer aldı.
Duygusal mesajlar öne çıktı
Araştırmanın en dikkat çekici sonuçlarından biri, güçlü duygusal tepki oluşturan kampanyaların özellikle etkili olmasıydı.
Örneğin insanlara yalnızca iklim değişikliğine ilişkin istatistikleri sunmak yerine hikâyeler anlatılması veya doğanın güzelliği karşısında hayranlık ve şaşkınlık gibi duyguların uyandırılması, mesajların etkisini artırdı. Görsel kullanımı da iklim iletişiminin etkisini güçlendiren unsurlardan biri olarak belirlendi.
Araştırmanın yazarları Mario Herberz ve Tobias Brosch, duygusal iletişim yöntemlerinin yalnızca bilimsel kanıtların sunulduğu mesajlardan belirgin şekilde daha başarılı olduğunu belirtti. Ahlaki ve etik değerlendirmelere dayanan mesajların da insanların tutumları üzerinde daha güçlü bir etki oluşturduğu görüldü.
“Bireysel sorumluluk” mesajları ters tepebilir
Araştırmada etkisi sınırlı kalan tek iletişim stratejisi, bireysel ve toplumsal sorumluluğa doğrudan vurgu yapan mesajlar oldu.
Araştırmacılara göre insanlara iklim değişikliği konusunda sorumluluklarının sürekli hatırlatılması beklenen sonucu vermeyebilir. Aksine, bu tür mesajların bazı durumlarda insanlarda güvensizlik oluşturabileceği belirtildi.
Araştırma ekibi, incelenen iletişim yöntemlerinin büyük bölümünün olumlu sonuç vermesini iklim iletişimi açısından umut verici bir gelişme olarak değerlendirdi.
Ancak araştırmada önemli bir sınırlamaya da dikkat çekildi. İncelenen çalışmaların büyük bölümünde katılımcılar ilgili mesajlara yalnızca bir kez maruz kaldı. Araştırmacılar, mesajların tekrarlanmasının etkisini artırabileceğini ve bu nedenle iklim iletişiminde daha fazla gelişme için önemli bir alan bulunduğunu belirtti.
Araştırmanın sonuçları Journal of Environmental Psychology dergisinde yayımlandı.
