İSVİÇRE– Para aklama kurallarından mesleki eğitim unvanlarına, Kosova ile serbest ticaretten şehir içindeki 30 km/saat düzenlemelerine kadar birçok alanda yeni kurallar 1 Ekim itibarıyla uygulanmaya başladı.
İsviçre’de 1 Ekim 2026 itibarıyla çeşitli yasal ve idari değişiklikler yürürlüğe girdi. Yeni düzenlemeler özellikle şirketlerin şeffaflığı, mesleki eğitim, uluslararası ticaret ve şehir içi trafik kurallarını ilgilendiriyor.
Şirketlerde gerçek sahipler için yeni şeffaflık sistemi
Para aklama ve terörizmin finansmanıyla mücadelede yeni bir dönem başladı. Tüzel kişilerin şeffaflığı ve gerçek hak sahiplerinin belirlenmesine ilişkin yeni yasa ile federal bir şeffaflık sicili oluşturuldu.
Bundan böyle kapsam dahilindeki şirketler, kendilerini fiilen kontrol eden veya ekonomik olarak yararlanan kişileri bildirmek zorunda olacak. İsviçre’de şubesi bulunan veya ülkede gayrimenkul sahibi olan bazı yabancı şirketler de düzenlemenin kapsamına giriyor. Belirli danışmanlık faaliyetleri için avukat ve noterleri de ilgilendiren yeni özen yükümlülükleri getirildi.
“Professional Bachelor” ve “Professional Master” dönemi
Mesleki yükseköğretimde yeni unvanlar kullanılmaya başlandı. Federal meslek yeterlilik belgesine veya yüksek mesleki eğitim diplomasına sahip kişiler, şartlara bağlı olarak unvanlarının yanında “Professional Bachelor” veya “Professional Master” ekini kullanabilecek.
Düzenlemeyle “Höhere Fachschule” adı da yasal olarak koruma altına alındı. Ayrıca yüksek meslek okullarındaki bazı lisansüstü programlar daha esnek hale getirildi ve sınavlarda İngilizce kullanımına izin verildi. Yeni unvan ekleri, daha önce mezun olmuş kişiler tarafından da kullanılabilecek.
Kosova ile serbest ticaret anlaşması yürürlükte
İsviçre, İzlanda, Lihtenştayn ve Norveç’ten oluşan EFTA ile Kosova arasındaki serbest ticaret anlaşması da 1 Ekim’de yürürlüğe girdi.
Anlaşmayla İsviçreli şirketlerin Kosova pazarına erişiminin kolaylaştırılması ve iki taraf arasındaki ticarette hukuki öngörülebilirliğin artırılması hedefleniyor. İsviçre’nin Kosova’ya yaptığı mevcut ihracatın tamamı için gümrük vergilerinin kaldırılması öngörülüyor; bazı ürünlerde geçiş dönemleri uygulanacak.
Şehir içinde 30 km/saat sınırı için yeni şart
Şehir içindeki bazı ana ulaşım yollarında 30 km/saat hız sınırı uygulanmasına ilişkin kurallar da değişti.
Yeni düzenlemeye göre, araç trafiğinin öncelikli olduğu yollarda hız sınırının 30 km/saat’e düşürülmesi isteniyorsa, bu değişikliğin trafiği çevredeki konut ve mahalle yollarına yönlendirmeyeceğinin teknik bir raporla gösterilmesi gerekiyor.
Buna karşılık konut ağırlıklı yollarda 30 km/saat uygulamasına ilişkin mevcut kurallar değişmedi. Düzenleme, Parlamento tarafından kabul edilen Schilliger önergesinin uygulanması kapsamında yürürlüğe girdi.
Havalimanlarındaki dijital sınır sistemi hakkında önemli ayrıntı
Ekim ayındaki değişiklikler arasında sınır kontrolleriyle ilgili yeni düzenlemeler de bulunuyor. Ancak burada bir ayrım yapmak gerekiyor: EES adı verilen dijital giriş-çıkış sistemi 1 Ekim 2026’da ilk kez devreye girmiyor. İsviçre sistemi 2025 yılından itibaren havalimanlarında kademeli olarak uygulamaya başladı.
EES kapsamında Schengen dışından gelen üçüncü ülke vatandaşlarının giriş ve çıkışları elektronik olarak kaydediliyor; sistem biyometrik verilerin, yani yüz görüntüsü ve parmak izlerinin alınmasını da içeriyor. Pasaportların manuel olarak damgalanmasının yerini elektronik kayıt sistemi aldı.
