İSVİÇRE – 27 Eylül’de halkın oyuna sunulan Tarafsızlık ve Gıda girişimleri, ülke genelinde açık farkla reddedildi. İlk ulusal sonuçlara göre her iki girişimde de hayır oyları yüzde 70’in üzerine çıktı.
İsviçre’de halk, 27 Eylül’de iki önemli federal girişim için sandık başına gitti. Oylamada İsviçre’nin tarafsızlık politikasının daha sıkı kurallarla düzenlenmesini isteyen Tarafsızlık Girişimi ile ülkenin gıda üretiminde daha fazla yerli ve sürdürülebilir üretim yapılmasını öngören Gıda Girişimi ele alındı.
Her iki öneri de seçmenden beklenen desteği alamadı. İlk ulusal sonuçlara göre Tarafsızlık Girişimi yüzde 71 oranında, Gıda Girişimi ise yüzde 72 oranında hayır oyuyla reddedildi. Sonuçlar, birçok kantonda da girişimlere yönelik güçlü bir ret olduğunu gösterdi.
Tarafsızlık Girişimi ne istiyordu?
![]()
Tarafsızlık Girişimi, İsviçre’nin tarafsızlık politikasını Anayasa’da daha ayrıntılı ve bağlayıcı kurallarla düzenlemeyi amaçlıyordu.
İsviçre’nin tarafsızlığı zaten Anayasa’da yer alıyor. Girişim ise ülkenin tarafsızlığının “sürekli” ve “silahlı” olması gerektiğinin açıkça belirtilmesini istiyordu. Ayrıca İsviçre’nin bir saldırıya uğramadığı sürece askeri ittifaklara katılmaması ve diğer ülkelere yönelik uluslararası yaptırımlara katılımının sınırlandırılması öngörülüyordu.
Girişimi destekleyenler, bunun İsviçre’nin dış politikada bağımsızlığını ve tarafsızlığını güçlendireceğini savundu.
Karşı çıkanlar ise mevcut tarafsızlık politikasının yeterli olduğunu ve önerilen düzenlemenin İsviçre’nin dış politika hareket alanını daraltabileceğini belirtti. Özellikle uluslararası yaptırımlara ilişkin düzenleme, kampanya sürecinin tartışmalı başlıklarından biri oldu.
Gıda Girişimi ne öngörüyordu?
İkinci girişim ise İsviçre’nin gıda politikasıyla ilgiliydi.
“Güvenli Gıda” adıyla sunulan girişim, ülkede tüketilen gıdanın daha büyük bölümünün İsviçre’de üretilmesini amaçlıyordu. Girişime göre ülkenin gıda ihtiyacının yüzde 70’inin yerli üretimle karşılanması hedeflenmeliydi.
Bunun yanında tarımsal üretimde bitkisel gıdaların payının artırılması, çevrenin ve özellikle temiz içme suyunun daha güçlü korunması da girişimin temel talepleri arasında yer alıyordu.
Girişimin destekçileri, daha sürdürülebilir bir tarım ve daha güçlü bir yerli gıda üretimi hedeflediklerini savundu. Karşı çıkanlar ise önerilen hedeflerin gerçekçi olmadığını ve tarım üzerindeki yükü artırabileceğini ifade etti.
Birçok kantonda benzer sonuç
İki girişime yönelik ret sadece ülke genelindeki sonuçlarla sınırlı kalmadı. İlk sonuçlarda çok sayıda kantonda da her iki öneriye karşı yüksek oranda hayır çıktı.
Örneğin Schaffhausen kentinde Tarafsızlık Girişimi 10 bin 487 hayır oyuna karşı 4 bin 832 evet oyu aldı. Aynı kentte Gıda Girişimi için 9 bin 863 hayır, 5 bin 324 evet oyu kullanıldı.
Zürih çevresindeki bazı bölgelerde de Gıda Girişimi yüzde 70’in üzerinde oranlarla reddedildi.
Böylece 27 Eylül’de halkın önüne gelen iki federal girişim de açık farkla reddedilmiş oldu. Oylama, İsviçre’nin tarafsızlık politikasının daha katı kurallarla değiştirilmesi ve gıda sisteminin yeniden düzenlenmesi yönündeki iki ayrı öneriye seçmenlerin destek vermediğini ortaya koydu.
