BERN– İsviçre’de internet erişimi ve dijital hizmet kullanımı uluslararası ölçekte yüksek seviyede bulunurken, yaş, eğitim düzeyi ve cinsiyete bağlı farklılıklar dijital katılımda önemli eşitsizlikler yaratıyor. Federal İstatistik Dairesi’nin yayımladığı yeni rapor, özellikle yaşlıların ve düşük eğitim seviyesine sahip kişilerin dijital dönüşümden yeterince yararlanamadığını ortaya koydu.
İsviçre Federal İstatistik Dairesi’nin (FSO) yayımladığı rapora göre, ülke dijitalleşme alanında Avrupa Birliği ortalamasının üzerinde yer alıyor. İnternet erişimi, dijital beceriler ve çevrim içi hizmetlerin kullanımı bakımından İsviçre güçlü bir konumda bulunmasına rağmen, hiçbir kategoride Avrupa’nın en üst sırasında yer almıyor.
Raporda, dijital beceriler açısından nüfus içinde önemli farklılıklar bulunduğu vurgulandı. Dijital dünyaya katılım konusunda en büyük risk grubunu ileri yaştaki kişiler oluştururken, zorunlu eğitim sonrası herhangi bir eğitim almayanlar ve düşük vasıf gerektiren mesleklerde çalışanlar da dezavantajlı gruplar arasında gösterildi.
2025 yılı verilerine göre, 16 ile 74 yaş arasındaki kişilerin dörtte üçünden fazlası en az temel düzeyde dijital becerilere sahip. Ancak bu oran 60 yaş üzerindeki kişilerde, zorunlu eğitim sonrası eğitim almayanlarda ve kadınlarda belirgin şekilde daha düşük seviyelerde kaldı.
Dijital hizmetlerin kullanımında da benzer farklılıklar dikkat çekiyor. İsviçre’de 15 ile 88 yaş arasındaki nüfusun yüzde 81’i 2025 yılında e-bankacılık hizmetlerinden yararlanırken, 60 yaş üzerindeki kişilerde bu oran yüzde 62 olarak ölçüldü.
Yapay zekâ kullanımında ise kuşaklar arasındaki fark daha da belirgin hale geldi. Federal İstatistik Dairesi verilerine göre, 15 ile 29 yaş arasındaki gençlerin yaklaşık dörtte üçü üretken yapay zekâ araçlarını kullanırken, 60 yaş üzerindeki kişilerde bu oran yalnızca yüzde 15 seviyesinde kaldı.
Cinsiyetler arasında da fark gözlemlendi. Erkeklerin yüzde 47’si üretken yapay zekâ kullandığını belirtirken, kadınlarda bu oran yüzde 40 olarak kaydedildi.
Eğitim düzeyi yükseldikçe yapay zekâ kullanım oranı da artıyor. Yükseköğrenim mezunlarının yarısından fazlası bu teknolojilerden yararlanırken, ortaöğretim sonrası eğitim seviyesine sahip kişilerde oran yüzde 30’a geriliyor. Zorunlu eğitim sonrası herhangi bir eğitim almayan kişilerde ise kullanım oranı yüzde 17’de kalıyor.
Rapora göre 2025 yılında İsviçre’deki hanelerin yüzde 99’unda internet bağlantısı bulunuyordu. Nüfusun yüzde 92’si ise interneti her gün veya neredeyse her gün kullandığını bildirdi.
Federal İstatistik Dairesi, dijital uygulamalara erişimin ve bu teknolojilerin etkin biçimde kullanılabilmesinin toplumun tüm kesimleri için önemli olduğunu belirtti. Kurum, bu yaklaşımı “dijital katılım” veya “e-kapsayıcılık” olarak tanımlarken, herkesin bilgi ve iletişim teknolojilerine erişebilmesi ve ihtiyaç duyduğunda bunları etkili şekilde kullanabilmesinin hedeflenmesi gerektiğini vurguladı.
