BERN– Federal Mali Denetimi’nin raporu, iltica merkezlerindeki sağlık harcamalarındaki artışın temel nedeninin sığınmacılar değil, sistem ve yönetim eksiklikleri olduğunu ortaya koydu.
İsviçre’de federal iltica merkezlerindeki sağlık giderlerine ilişkin yeni denetim raporu, kamuoyunda yeniden maliyet tartışmalarını gündeme taşıdı. Ancak rapor, artışın doğrudan sığınmacıların davranışlarından değil, yönetim ve sigorta sistemindeki yapısal sorunlardan kaynaklandığını vurguladı.
İsviçre Federal Mali Denetimi’nin verilerine göre 2023 yılında federal iltica merkezlerindeki sağlık harcamaları 65,5 milyon franka ulaştı. Bu tutar, merkezlerin toplam işletme giderlerinin yaklaşık yüzde 14’üne karşılık geliyor. Harcamalar arasında sağlık sigortası primleri, bakım hizmetleri ve sigorta kapsamı dışında kalan tedavi giderleri yer aldı.
Raporda özellikle İsviçre Göç Sekreterliği ile CSS (sigorta şirketi) arasında yürütülen sigorta modeli eleştirildi. 2019’daki başarısız ihale sürecinin ardından yapılan anlaşmanın yıllar içinde yeterli mali analiz yapılmadan uzatıldığı belirtildi.
Denetim, sistemin en önemli sorunlarından birinin şeffaf veri eksikliği olduğunu ortaya koydu. Göç Sekreterliği’nin, mevcut modelin devlete ek maliyet yaratıp yaratmadığını ya da tasarruf imkânlarının kaçırılıp kaçırılmadığını net şekilde değerlendiremediği ifade edildi.
Raporda ayrıca 2021’de sigorta muafiyet tutarının 300 franktan 1500 franka yükseltilmesinin kamu maliyetlerini artırdığına dikkat çekildi. Bu değişikliğin sigorta şirketi lehine sonuçlandığı, devletin ise daha yüksek mali yük üstlendiği belirtildi.
Bölgeler arasında sağlık giderlerinde önemli farklar olduğu da raporda yer aldı. Kişi başına günlük maliyetin bazı bölgelerde 13,9 frank seviyesinde kalırken, Zürih gibi bölgelerde 19 frankın üzerine çıktığı aktarıldı.
Buna karşılık bazı iltica merkezlerinde uygulanan daha sıkı sağlık kontrolleri, ilaç yönetimi ve aşı planlaması gibi yöntemlerin maliyetleri düşürdüğü ve hizmet kalitesini artırdığı belirtildi. Ancak bu uygulamaların ülke genelinde yaygınlaştırılmadığı ifade edildi.
Göç Sekreterliği ise 1 Ocak 2026 itibarıyla yeni sigorta modelinin yürürlüğe girdiğini açıkladı. Muafiyet tutarının yeniden 300 franka düşürüldüğü ve sağlık harcamalarının daha sıkı şekilde takip edileceği bildirildi.
